İran Yahudileri

İran, MÖ 4000 yıllarına kadar uzanan tarihi, Orta Asya ile Orta Doğu arasında uzanan konumu ve günümüzde sahip olduğu geniş petrol ve doğalgaz kaynaklarıyla öne çıkan stratejik bir ülkedir. Bu önemli konumu nedeniyle İran coğrafyası tarih boyunca çeşitli devletler ve uygarlıklara merkez olmuş, farklı birçok dinî ve etnik yapıyı barındırmıştır. Bunlardan biri de hem etnik hem de dinî olarak İran kökenli olmayan ve yaklaşık 2700 yıldır İran topraklarında varlığını devam ettiren İsrailoğulları’dır. MÖ 8. yüzyılda Asurluların onları Kuzey İsrail Krallığı topraklarından (Sâmiriye) sürmesi sonrasında İran coğrafyasıyla tanışan İsrailoğulları, İran’a hâkim olan yönetimler zaman içerisinde değişim gösterse de bu topraklarda varlıklarını günümüze kadar devam ettirmiştir. Elinizdeki bu çalışma, İran coğrafyasında mevcudiyeti asırlardır devam eden ve 1979 İslâm Devrimi sonrasında nüfusunun büyük bir kısmını kaybetse de İsrail’in ardından günümüzde Orta Doğu’da neredeyse en büyük Yahudi nüfusa evsahipliği yapan İran’daki İsrailoğulları’nın/Yahudilerin tarihine bir giriş denemesidir.

İran, MÖ 4000 yıllarına kadar uzanan tarihi, Orta Asya ile Orta Doğu arasında uzanan konumu ve günümüzde sahip olduğu geniş petrol ve doğalgaz kaynaklarıyla öne çıkan stratejik bir ülkedir. Bu önemli konumu nedeniyle İran coğrafyası tarih boyunca çeşitli devletler ve uygarlıklara merkez olmuş, farklı birçok dinî ve etnik yapıyı barındırmıştır. Bunlardan biri de hem etnik hem de dinî olarak İran kökenli olmayan ve yaklaşık 2700 yıldır İran topraklarında varlığını devam ettiren İsrailoğulları’dır. MÖ 8. yüzyılda Asurluların onları Kuzey İsrail Krallığı topraklarından (Sâmiriye) sürmesi sonrasında İran coğrafyasıyla tanışan İsrailoğulları, İran’a hâkim olan yönetimler zaman içerisinde değişim gösterse de bu topraklarda varlıklarını günümüze kadar devam ettirmiştir. Elinizdeki bu çalışma, İran coğrafyasında mevcudiyeti asırlardır devam eden ve 1979 İslâm Devrimi sonrasında nüfusunun büyük bir kısmını kaybetse de İsrail’in ardından günümüzde Orta Doğu’da neredeyse en büyük Yahudi nüfusa evsahipliği yapan İran’daki İsrailoğulları’nın/Yahudilerin tarihine bir giriş denemesidir.